Friday, May 01, 2026

रेलवे का ‘सुपर परफॉर्मेंस मॉडल’ आया सामने! 70वें रेल सेवा पुरस्कार में खुली दिल्ली मंडल की बड़ी उपलब्धियों की परतें

वंदे भारत से लेकर AI तकनीक, करोड़ों की जब्ती से सोलर मिशन तक—दिल्ली मंडल ने 2025-26 में रचा नया इतिहास

noida , Latest Updated On - May 01 2026 | 10:53:00 AM
विज्ञापन

दिल्ली मंडल, उत्तर रेलवे ने 70वें रेल सेवा पुरस्कार समारोह में वर्ष 2025-26 की बड़ी उपलब्धियों को साझा किया। यात्री सुविधाओं, माल लदान, तकनीकी नवाचार, सुरक्षा और पर्यावरण संरक्षण के क्षेत्र में मंडल ने कई नए रिकॉर्ड बनाए।

विज्ञापन

भारतीय रेलवे द्वारा हर वर्ष मनाया जाने वाला रेलवे सप्ताह इस बार भी कई ऐतिहासिक उपलब्धियों का गवाह बना। बोरी-बंदर और ठाणे के बीच देश की पहली ट्रेन चलने की ऐतिहासिक घटना की स्मृति में आयोजित इस विशेष सप्ताह के दौरान उत्तर रेलवे के दिल्ली मंडल ने “70वां रेल सेवा पुरस्कार” समारोह आयोजित किया।

नई दिल्ली स्थित राष्ट्रीय रेल संग्रहालय में आयोजित इस भव्य कार्यक्रम की अध्यक्षता मंडल रेल प्रबंधक पुष्पेश रमण त्रिपाठी ने की। इस अवसर पर अतिरिक्त मंडल रेल प्रबंधक संजीव कुमार सिन्हा, त्रिभुवन मिश्रा और नेम सिंह बघेल सहित कई वरिष्ठ अधिकारी, कर्मचारी तथा मान्यता प्राप्त यूनियनों और महासंघों के सदस्य मौजूद रहे।

यात्री सुविधाओं में बड़ा विस्तार

वर्ष 2025 में दिल्ली मंडल ने यात्रियों को बेहतर सेवाएं देने की दिशा में कई अहम कदम उठाए। नई दिल्ली-फिरोजपुर खंड पर नई वंदे भारत एक्सप्रेस ट्रेन शुरू की गई, जबकि दिल्ली शाहदरा-शामली खंड पर दो नई MEMU सेवाएं प्रारंभ की गईं।

त्योहारों के दौरान बढ़ती भीड़ को देखते हुए अतिरिक्त टिकट सुविधाएं उपलब्ध कराई गईं। नई दिल्ली होल्डिंग एरिया में M-UTS सुविधाओं का विस्तार किया गया और नई दिल्ली एवं आनंद विहार टर्मिनल पर ऑटोमैटिक टिकट वेंडिंग मशीनें (ATVM) स्थापित की गईं।

माल लदान में रिकॉर्ड वृद्धि

दिल्ली मंडल ने वित्तीय वर्ष 2025-26 में माल ढुलाई के क्षेत्र में उल्लेखनीय सफलता दर्ज की। कुल माल लदान 20.45 मिलियन टन रहा। रेक के रूप में कुल माल लदान 16,101 रेक तक पहुंच गया, जो पिछले वर्ष के 15,008 रेक की तुलना में 7.28 प्रतिशत अधिक है।

रेलवे अधिकारियों के अनुसार, यह वृद्धि बेहतर परिचालन प्रबंधन और तकनीकी सुधारों का परिणाम है।


तकनीक और स्पीड में ऐतिहासिक सुधार

रेलवे ने जींद-पानीपत खंड पर ट्रेनों की अनुभागीय गति 65 किलोमीटर प्रति घंटा से बढ़ाकर 110 किलोमीटर प्रति घंटा कर दी है।

इसके अलावा एक अत्याधुनिक “शतक टॉवर वैगन” विकसित किया गया है, जिसमें AI आधारित ऊंचाई और स्टैगर मापन प्रणाली, थर्मल इमेजिंग सिस्टम और आधुनिक परिचालन तकनीकें शामिल हैं।

गाजियाबाद यार्ड में पैंटोग्राफ उलझाव की निगरानी के लिए सौर ऊर्जा आधारित CCTV सिस्टम लगाया गया है, जो TPC को रियल टाइम फीड उपलब्ध कराता है।

सुरक्षा और निगरानी व्यवस्था हुई मजबूत

रेलवे ने विभिन्न स्विचिंग पोस्टों पर CCTV कैमरे स्थापित किए हैं ताकि असामाजिक गतिविधियों पर नजर रखी जा सके और महत्वपूर्ण परिसंपत्तियों की सुरक्षा सुनिश्चित हो।

वहीं, रेलवे सुरक्षा बल द्वारा कई बड़े अभियान भी चलाए गए। “नन्हे फरिश्ते” पहल के तहत 327 बच्चों को सुरक्षित बचाया गया।

“ऑपरेशन अमानत” के तहत 1,480 सामान बरामद किए गए, जिनकी कुल कीमत 3.28 करोड़ रुपये से अधिक रही।

नशा तस्करी और अपराध पर बड़ा प्रहार

“ऑपरेशन नारकोस” के तहत रेलवे सुरक्षा बल ने 82.2 करोड़ रुपये मूल्य के NDPS मामलों का खुलासा किया और 21 लोगों को गिरफ्तार किया।

इसके अलावा 4.53 करोड़ रुपये मूल्य के प्रतिबंधित पदार्थों से जुड़े मामलों में 101 गिरफ्तारियां की गईं।

चोरी के 178 मामलों का भी खुलासा किया गया, जिनमें कुल 1.66 करोड़ रुपये मूल्य का सामान बरामद हुआ।


पर्यावरण संरक्षण में भी रेलवे अग्रणी

रेलवे ने पर्यावरण संरक्षण के क्षेत्र में भी महत्वपूर्ण उपलब्धियां हासिल कीं।

500 KVA के DG सेटों में रेट्रोफिट उत्सर्जन नियंत्रण उपकरण लगाए गए, जिससे पार्टिकुलेट उत्सर्जन में 99.21 प्रतिशत और हानिकारक गैसों में 70 प्रतिशत तक कमी आई।

वर्ष 2025 में कई स्टेशनों पर 413.05 KWp क्षमता के सोलर प्लांट लगाए गए, जिससे हर साल 6.02 लाख यूनिट ऊर्जा की बचत होगी। इसके साथ ही 56.37 लाख रुपये की लागत बचत और 33.17 टन कार्बन उत्सर्जन में कमी आएगी।

अमृत भारत ट्रेनों और कवच तकनीक में बड़ी उपलब्धि

इलेक्ट्रिक लोको शेड गाजियाबाद ने 9 अमृत भारत ट्रेनों के संचालन में महत्वपूर्ण भूमिका निभाई।

43 लोकोमोटिव को Non-HOG से HOG में परिवर्तित किया गया ताकि ईंधन दक्षता बढ़ाई जा सके। इसके अलावा 78 लोकोमोटिव पर “कवच” सुरक्षा प्रणाली तेजी से स्थापित की गई।

राष्ट्रपति विशेष ट्रेन का सफल संचालन

दिल्ली सफदरजंग से मथुरा और वृंदावन तक राष्ट्रपति विशेष ट्रेन का सफल संचालन भी दिल्ली मंडल की बड़ी उपलब्धियों में शामिल रहा।

100 रेलकर्मियों को मिला सम्मान

समारोह के दौरान मंडल रेल प्रबंधक पुष्पेश रमण त्रिपाठी ने 100 रेल कर्मचारियों और अधिकारियों को उत्कृष्ट सेवाओं के लिए सम्मानित किया।

उन्होंने कहा कि रेलवे कर्मचारियों की 24x7 कठिन ड्यूटी और समर्पण ही भारतीय रेलवे की सबसे बड़ी ताकत है।

विज्ञापन

Indian Railways | Delhi Division | Rail Seva Puraskar | Vande Bharat | Northern Railway | Railway News | AI Technology | Railway Safety

Related News

विज्ञापन

Newsletter

For newsletter subscribe us

विज्ञापन
आपकी राय
भारत क्रिकेट टीम के सर्वश्रेष्ठ कप्तान का नाम कौन है?




COMMENTS
All Comments (11)
  • V
    vijaykumar
    vijaykumar@pearlorganisation.com
    25/12/2023
    Lorem ipsum, dolor sit amet consectetur adipisicing elit. Earum autem perferendis ad libero at cumque ipsa labore consequatur inventore eaque
    A
    arif
    arif@pearlorganisation.com
    25/12/2023
    Lorem ipsum, dolor sit amet consectetur adipisicing elit. Earum autem perferendis ad libero at cumque ipsa labore consequatur inventore eaque
    A
    ajaykumar
    ajaykumar@pearlorganisation.com
    25/12/2023
    Lorem ipsum, dolor sit amet consectetur adipisicing elit. Earum autem perferendis ad libero at cumque ipsa labore consequatur inventore eaque
    H
    harshit
    harshit@pearlorganisation.com
    25/12/2023
    very intresting news
    A
    ankitankit
    ankitankit@pearlorganisation.com
    27/12/2023
    Good
    H
    harshit
    harshit@pearlorganisation.com
    29/12/2023
    good news
    R
    rahul+11
    rahul+11@pearlorganisation.com
    15/01/2024
    Nice
    R
    rahul+11
    rahul+11@pearlorganisation.com
    15/01/2024
    Bisarkh police station, during checking at Char Murti intersection, spotted an FZ MOSA carrying two persons towards Surajpur.
    R
    rahul
    rahul@pearlorganisation.com
    02/02/2024
    test
    H
    harshit
    harshit@pearlorganisation.com
    02/02/2024
    अच्छा
    R
    rahul
    rahul@pearlorganisation.com
    08/02/2024
    अच्छा